Międzyzdroje
Projekty realizowane z funduszy zewnętrznych

Dzieje międzyzdrojskiego molo są nierozerwalnie związane z historią kurortu. Pierwsze drewniane molo zostało wybudowane w 1884 roku. Już wtedy mieszkańcy tworzącego się uzdrowiska wiedzieli, że będzie to magnes przyciągający wielu odwiedzających.

Do końca XIX wieku oddano do użytku cztery dalsze mola.Główne molo o długości 370 metrów w miejscu obecnego, ufundował międzyzdrojski przedsiębiorca  Bötther, który zainwestował w jego budowę 250 tysięcy marek. Molo zostało uroczyście oddane 1 lipca 1906 roku.

W tym samym roku na jego głowicy zbudowano przystań dla statków pasażerskich i kawiarnię. Stare  pocztówki i mapy przedstawiają krótkie mola, na których znajdowały się szatnie oddzielne dla pań, panów i dzieci oraz miejsca do leżakowania.

W 1910 roku ukończono prace nad przeszkloną halą z 12 pomieszczeniami, w których znajdowały przytulne kafejki z widokiem na morze. Do molo dobijały statki pasażerskie ze Świnoujścia i Szczecina.

Molo stało się głównym miejscem odpoczynku, rekreacji i zabawy. Wieczorami przy zachodzącym słońcu koncertowała orkiestra zdrojowa, słuchano muzyki i  tańczono walce .W okresie letnim przy molo odbywały się pokazy sztucznych ogni i wyścigi konne.

Podczas I wojny światowej  Niemcy z obawy przed desantem rosyjskiej floty wysadzili molo. Odbudowano je ponownie w 1921 roku. Przeszklony pasaż na molo, którego budowę ukończono w 1910 roku, spłonął w 1961 roku, nie odbudowano go jednak, odsłaniając szeroki widok na morze.

W rok po pożarze przy wejściu na molo otwarto pierwsze punkty sprzedaży pamiątek i wydawnictw turystycznych oraz bibliotekę, w której turyści mogli wypożyczyć książki na czas pobytu na plaży.

Historię molo wyznaczały przez lata liczne sztormy na Morzu Bałtyckim, które dokonywały ogromnych zniszczeń. Molo było jednak zawsze odbudowywane. Ogromna siła sztormu 25 marca 1985 roku spowodowała, że czołowa i środkowa część mola runęła do morza.

Molo zostało zamknięte dla ruchu turystycznego. Pozostałości molo zostały rozebrane a we wrześniu tego samego roku władze miasta podjęły uchwałę w sprawie utworzenia funduszu celowego odbudowy molo w Międzyzdrojach.

Powołano Społeczny Obywatelski  Komitet Odbudowy Molo. SOKOM wystąpił z apelem do ponad 100 przedsiębiorstw w całej Polsce o dofinansowanie inwestycji odbudowy molo.

Przy wejściu stała duża skarbona wykonana społecznie przez mieszkańca Międzyzdrojów Pana Leonarda Jarząbka, z przeznaczeniem na datki na odbudowę molo. Mieszkańcy miasta dokonywali indywidualnych wpłat na ten cel.

Wykonano także cegiełki w nominałach 100, 200 i 500 zł. Choć zaangażowanie było ogromne, jednak decyzja o obudowie molo musiała poczekać aż do początku lat 90-tych.

Odbudowa molo została przeprowadzona w 2 etapach. Pierwszy etap budowy został sfinansowany przez władze Międzyzdrojów. W dniu 23 października 1993 roku o godz.18.00  w pierwszy filar mola został wmurowany kamień węgielny. Uroczyste otwarcie pierwszego odcinka molo o długości 120 metrów odbyło się w dniu 6 sierpnia 1994 roku.

Drugiego etapu rozbudowy  podjęła się niemiecka spółka Adler Schiffe, która zarządza obiektem do dnia dzisiejszego. W 2003 roku przystąpiono do  prac przedłużających molo. Otwarcie nastąpiło  19 marca 2005 roku.

Obecnie długość molo wynosi 395 metrów i jest to najdłuższe betonowe molo w Polsce. Odbudowa  i powstanie pomostu dla statków pasażerskich wymagało ustanowienia przejścia granicznego na molo. Formalną działalność na przejściu granicznym rozpoczęto 15 września 2006 roku. Przejście funkcjonowało do 20 grudnia 2007 roku.

Z molo roztacza się wyjątkowa panorama na Zatokę Pomorską. Ku zachodowi ciągnie się nizinna Mierzeja Przytorska, wieczorami widać w oddali światła latarni morskiej w Świnoujściu.

 Po stronie wschodniej znajduje się  Góra Kawcza o wysokości 61 m n. p. m., u jej podnóży baza rybacka, następnie najwyższe klifowe wzniesienie na polskim wybrzeżu - Gosań mające 95 m n. p. m. Nazwa wzniesienia pochodzi od prapolskiej nazwy gozd co znaczy cienisty las. Jest to najbardziej charakterystyczne miejsce wyspy Wolin i polskiego wybrzeża.

Wejścia na molo strzegą dwie wieżyczki, które są świadkami wszystkich wydarzeń  związanych z molo. Pomimo wielu historycznych zawirowań pozostały wierne na straży dziejowych przeobrażeń. Od dziesięcioleci charakterystycznym punktem i dodatkową atrakcją przy wejściu na molo jest oszklona gablota meteorologiczna. Na jej szczycie przedstawiono za pomocą symboli dobę: kogut oznacza poranek, ul – południe, nietoperz symbolizuje wieczór a ciemną noc – sowa.

Molo to ulubione miejsce zakochanych odwiedzających Międzyzdroje, którzy na pamiątkę pobytu i w dowód wielkiej miłości  zawieszają na balustradzie molo kłódki. Jest idealnym miejscem spacerowym o każdej porze roku.

Wiosną  można tu podziwiać budzącą się do życia przyrodę. Latem zachwycać się barwnymi zachodami słońca. Jesienią, gdy przyroda szykuje się do snu, można być świadkiem  pełnych nieokiełznanej energii sztormowych spektakli.

W wyjątkowo mroźne zimy można podziwiać piękny biały dywan lodowej kry unoszącej się na morzu aż po horyzont. Przez wieki zmieniały się zwyczaje, architektura, stroje turystów i ich upodobania, molo niezmiennie pozostało główną atrakcją i symbolem miasta.


Bibliografia

  1. Czesław Piskorski ,,Międzyzdroje przewodnik”, Wyd. Zachodnie i Morskie, Poznań 1949 rok
  2. Czesław Piskorski ,,Międzyzdroje i okolice”, Wyd. Sport i Turystyka, Warszawa 1958 rok
  3. Czesław Piskorski ,,Międzyzdroje, Świnoujście, Kamień, Wolin i okolice”, Wyd. Sport i Turystyka, Warszawa 1963 rok
  4. Bogdan Jakuczun ,,Międzyzdroje”, Wyd. Voyager, Warszawa 1993 rok
  5. Robert Śmigielski ,,Międzyzdroje i okolice”, Wyd. Le Petit Cafe, Kołobrzeg 2003 rok
  6. Erwin Rosenthal ,,Seebad Misdroy” Wyd. Rhino Verlag, 2010 rok
  7. Zbiory Pani Julianny Rogowskiej
  8. Kroniki Pana Bronisława Chmielowskiego
  9. Wywiad z Jerzy Neukampfem, Burmistrzem Miedzyzdrojów w latach 1990 - 1994.

Die Geschichte des Landungsstegs in Misdroy ist unzertrennbar mit der Geschichte des Ku­rorts verbunden. Der erste hölzerne Landun­gssteg wurde 1884 gebaut. Schon dann wussten die Einwohner der zum Kurort wer­denden Ortschaft, dass er eine Anziehungs­kraft auf Touristen ausüben wird. Bis

Bis Ende des 19. Jahrhunderts wurden noch vier Landun­gsstege zur Benutzung freigegeben. Der Haup­tlandungssteg mit der Länge von 300 Metern, dort, wo sich der heutige Landungssteg befin­det, finanzierte der Misdroyer Unternehmer Bötther, der für den Bau 250 000 DM spen­dierte. Der Landungssteg wurde am 1. Juli 1906 zur Benutzung freigegeben.

In demsel­ben Jahr baute man an seinem Kopf einen Hafen für Passagierschiffe und ein Kaffeehaus. Auf den alten Ansichtskarten und Landkarten sind kurze Landungsstege zu sehen, wo sich Umkleideräume befanden, getrennt für Män­ner, Frauen und Kinder, sowie Liegeplätze.

1910 endeten die Arbeiten an einer Glashalle mit 12 Räumen, wo sich gemütliche Kaffeestu­ben mit der Aussicht aufs Meer befanden. An den Landungssteg kamen Passagierschiffe aus Swinemünde und Szczecin an.

Der Landun­gssteg wurde zum Hauptort der Erholung und Unterhaltung. Abends, bei Sonnenuntergang, spielte ein Kurortorchester, es wurde Musik gehört und Walz getanzt. Im Sommer fanden am Landungssteg Feuerwerk und Pferderen­nen statt.

Die Geschichte des Landungssteg war immer von häufigen Seestürmen an der Ostsee beein­flusst, die schwere Schäden anrichteten. Der Landungssteg wurde jedoch jedes Mal wiede­raufgebaut. Die enorme Stärke des Sturms am 25. März 1985 hatte zur Folge, dass der Kopf und der mittlere Teil des Landungsstegs ins Meer stürzte. Der Landungssteg war für den Touristenverkehr geschlossen. Das Überbleib­sel des Landungsstegs wurde abgebaut und im September desselben Jahres hat die Stadtbe­hörde einen Beschluss über die Bildung eines Fonds für den Wiederaufbau des Landun­gsstegs in Misdroy gefasst. Es wurde das Ge­sellschaftliche Bürgerkomitee zum Wiederaufbau des Landungsstegs gegründet. Das GBWL richtete einen Appell an über 100 Unternehmen im ganzen Polen und bat um Ko­finanzierung des Wiederaufbaus des Landun­gsstegs. Am Eingang stand eine große Sammelbüchse für die Spenden für den Wie­deraufbau, die von einem Einwohner von Mis­droy, Herrn Leonard Jarzabek, kostenlos hergestellt wurde. Die Einwohner der Stadt machten Einzahlungen, um dieses Ziel zu errei­chen. Man fertigte auch spezielle Kupons mit den Nennwerten 100, 200 und 500 zł für die Spenden. Trotz großen Engagements musste die Entscheidung über den Wiederaufbau bis zum Anfang 90er Jahre warten.

Der Wiederaufbau erfolgte in 2 Phasen. Am 23. Oktober 1993 um 18.00 wurde in den ersten Pfeiler des Landungsstegs der Grundstein ein­gemauert.

Die feierliche Eröffnung des ersten Abschnitts des Landungsstegs mit der Länge von 120 Me­tern fand am 6. August 1994 statt.

Die zweite Phase des Wiederaufbaus wurde von der deutschen Gesellschaft Adler Schiffe unternommen, die bis heute das Objekt ver­waltet. 2003 begannen die Arbeiten mit dem Ziel, der Landungssteg länger zu machen. Die Eröffnung erfolgte am 19. März 2005. Heute ist der Landungssteg 395 Meter lang und er ist der längste Betonlandungssteg Polens. Der Wie­deraufbau und der Bau einer Brücke für Passa­gierschiffe zog mit sich die Notwendigkeit, einen Grenzübergang dort zu bilden. Offiziell nahm der Übergang seine Arbeit am 15. Sep­tember 2006 auf. Der Grenzübergangfunktio­nierte bis 20. Dezember 2007.

Der Landungssteg bietet einen Rundblick auf die Pommersche Bucht In Richtung Westen breitet sich die in der Niederung liegende Przytorska ­Nehrung aus, am Abend sieht man die Lichter des Leuchtturms in Swinemünde. An der östlichen Seite befindet sich Kawcza Góra mit der Höhe von 61 m ü. NHN, an dessen Fuß ein Fischerstüt­zpunktsituiert ist, sowie die höchste Bodenerhe­bung der polnischen Steilküste - Gosari (95 m ü. NHN). Der Name ist auf das prä-polnische Wort gozd zurückzuführen, was „schattiger Wald" be­deutet. Dies ist das auffälligste Landmarke der Insel Wolin und derganzen polnischen Küste. Der Landungsstegeingang wird durch zwei Türmchen bewacht, die Zeugen von allen mit dem Landungsstegverbundenen Ereignissesind. Trotz aller geschichtlichen Wirrnisse blieben sie treu am Platz. Seit Jahrzehnten ist der verglaste meteorologische Schaukasten am Landungsste­geingang das charakteristische Merkmal und zu­sätzliche Attraktion. An seiner Spitze wird der Tag mittels Symbole dargestellt: der Hahn steht für Morgen, Bienenkasten - für Mittag, die Fle­dermaus symbolisiert den Abend und die Eule -die dunkle Nacht.

Der Landungssteg wird besonders von den Misdroy besuchenden Verliebten beliebt, die zum Andenken ihres Aufenthalts und als Be­weis großer Liebe an der Landungsstegbalus­trade Vorhängeschlösser hängen. Der Landungssteg ist ein idealer Platz für Spazier­gänge das ganze Jahr hindurch. Im Frühling kann man hier die zum Leben aufwachende Natur bewundern. Im Sommer kann man sich für farbige Sonnenuntergänge begeistern las­sen.

Im Herbst, wenn die Natur sich fürs Schla­fen vorbereitet, kann man Zuschauer des durch Stürme vorgeführten Shows, voll von ungezäh­mter Energie, sein. In den besonders frostigen Wintern kann man den schönen, weißen Tep­pich aus Scholleneis bestaunen, dass auf dem Meer bis zum Horizont schwimmt. Jahrhun­derte lang änderten sich Bräuche, Architektur, Touristenkleidung, ihre Vorlieben, aber der Landungssteg blieb unveränderlich die Haupt­attraktion und das Symbol der Stadt.

The history of the Międzyzdroje pier is inse­parably related to the history of the resort. The first wooden pier was constructed in 1884. Already then the inhabitants of the growing resort knew that it was going to be a magnet attracting visitors.

Til I the end of the 19th century, four other piers were made available to the public. The main pier of 300 meters in the place of the present one was financed by an entrepreneur from M ie­dzyzd roje, Bótther, who invested 250 thou­sand marks in its construction. The pier was officially transferred in 1906. During the same year, at its capital, a marina for pas­senger ships and a cafe were built. Old post­cards and maps present short piers with separate dressing rooms for men, women and children as well as relaxation places. In 1910 works connected with glass hall housing 12 rooms and cosy cafes with a view over the sea were ceased. Passenger ships from Świnoujście and Szczecin cal led at the pier. It became a place of relaxation, leisure and entertainment. In the evenings, by sun­sets, band concerts were held, music was played and tourists used to dance waltz. Du­ring summer, horse racing and fireworks dis­plays were organized by the pier.

For years, the pier history was marked by numerous storms on the Baltic Sea which caused enormous damage. Still, the pier was always rebuilt. Strong storm on March 25, 1985 made the middle and the front parts of the pier collapse into the sea. Then, the pier was closed. Its fragmenty were dismantled and in September of the same year the town authorities passed a resolution of establis­hing a special fund for the reconstruction of the pier in Międzyzdroje.

People's Social Committee of Pier Reconstruction was ap­pointed. The committee addressed more than 100 enterprises in the whole Poland with the request of subsidizing the inves­tment. By the entrance a huge money box was placed. It was a community work per­formed by Międzyzdroje citizen - Leonard Jarząbek - aimed at collecting moneyfor the pier reconstruction. Town dwellers contri­buted individually. Besides, donation certi­ficates denominated in 100, 200 and 500 Polish zloty appeared.Though the feedback was tremendous, the reconstruction had to be postponed till the beginnings of the 90s. The reconstruction was carried out in two stages. On October 23, 1993 at 6 p.m. a fo­undation stone was placed for the first pier pillar.

An official opening of the first pier section of 120 meters was held on 6 August 1994. The second stage of the construction was performed by a German company, Adler Schiffe, which has been administering the object till the present moment. In 2003 pier lengthening works were carried out. The opening took place on March 19, 2005. At present, the pier stretches for 395 meters and this is the longest concrete pier in Po­land. Forma) activity at the border crossing was commenced on September 15, 2006. The border crossing was open till 20 De­cember 2007. A beautiful panorama over the Pomeranian Bay can be admired from the pier. Westwards, there stretches Przy­torska Sandbar and in the evenings one may see the lights of the Świnoujście lighthouse. On the eastern side, there is Kawcza Moun­tain, which is 61 meters high above the sea level. At its foot a fishing base is located. Fur­ther, one may admire the highest cliff on the Polish coast - Gosań - 95 meters above the sea level. lts name originated from an old Po­lish name - gozd - meaning a shaded forest. This is the most characteristic place of Wolin Island and the Polish coast.

The pier entrance is guarded by two towers which witness al I significant events connec­ted with that place. Despite numerous his­torical turbulences, the towers remained on guard of historical transformations. For de­cades, a characteristic point and an additio­nal attraction of the pier has been constituted by a glass meteorological display cabinet placed by its entrance.

The top of the cabinet presents the whole day and night by means of symbols: a cock signifies morning, a beehive - afternoon, a bat - evening and an owi- dark night.

The pier is a favourite place of lovers visiting Międzyzdroje who hang padlocks on the pier as a token of their visit and great love. This is an ideal place for a walk at any time of the year.

In spring one may admire nature bringing itself to life and in summer - en­chant with colourful sunsets. In autu mn, when nature prepares for sleep, one may witness storm performance thriving with uncontrol labie energy. In severe winter, one may admire beautiful white cover of ice floe floating as far as the eye can see. Throug­hout ages, customs, architecture, tourists' clothes and tastes have undergone changes; the pier, though, has unwaveringly remained the main attraction and symbol of the city.


Film